przewodnik jest w trakcie rozbudowy / Le guide est en cours d'élaboration
przewodnik jest w trakcie rozbudowy / Le guide est en cours d'élaboration
AWINION
Miasto papieży, w którym historia spotyka się ze słońcem południa.
Awinion to jedno z najbardziej fascynujących miast Prowansji, położone nad rzeką Rodan. W XIV wieku stało się siedzibą papieży, co na zawsze ukształtowało jego charakter i znaczenie historyczne. Dziś Awinion urzeka średniowieczną architekturą, malowniczymi uliczkami i niepowtarzalnym klimatem, w którym splatają się historia i charakterystyczny dla południa Francji luz. To doskonałe miejsce na niespieszne zwiedzanie, spacery i poznawanie lokalnej kultury.
AWINION - NAJWAŻNIEJSZE ZABYTKI I MIEJSCA
Pałac Papieski (Palais des Papes)
Monumentalna gotycka konstrukcja, jeden z największych pałaców średniowiecznej Europy, stanowiący symbol potęgi Kościoła.
Pałac Papieski w Awinionie to największa gotycka budowla tego typu w Europie i jeden z najbardziej imponujących zabytków średniowiecza. Zbudowany w XIV wieku, kiedy papieże przenieśli swoją siedzibę z Rzymu, uczynił z Awinionu centrum religijnego i politycznego życia w Europie. Jego monumentalna, przypominająca twierdzę sylwetka góruje nad Rodanem i miastem, zachwycając wysokimi murami, potężnymi wieżami i surową, kamienną architekturą.
Budowa pałacu przebiegała etapami i była dziełem kilku papieży, głównie Benedykta XII i Klemensa VI. To oni nadali mu obecny wygląd, przekształcając wcześniejsze zabudowania w potężny kompleks łączący funkcje rezydencjonalne, administracyjne i obronne. W ciągu zaledwie kilku dekad powstał imponujący zespół architektoniczny z prywatnymi apartamentami papieskimi, okazałymi salami audiencyjnymi, kaplicami, dziedzińcami oraz licznymi pomieszczeniami dla dworu i urzędników.
Wnętrza pałacu robią ogromne wrażenie – mimo surowej formy z zewnątrz, niegdyś były bogato zdobione. Freski, malarskie dekoracje, rzeźbione detale i misternie wykonane sklepienia świadczyły o potędze i ambicjach papieży. Do pracy nad nimi zapraszano wybitnych artystów epoki, dzięki czemu pałac stał się ważnym centrum kultury i sztuki. Wielkie sale, takie jak aula audiencyjna czy kaplice, służyły zarówno uroczystościom religijnym, jak i spotkaniom o znaczeniu politycznym.
Architektura pałacu łączyła w sobie cechy obronne i reprezentacyjne. Solidne mury, wąskie okna i system wież gwarantowały bezpieczeństwo w burzliwych czasach, a przestronne sale i bogate zdobienia podkreślały prestiż papieskiej władzy. W centrum kompleksu znajdowały się apartamenty papieskie, zaprojektowane tak, by zapewniać zarówno wygodę, jak i ochronę. Całość otaczały dziedzińce i ogrody, będące miejscem relaksu i spokoju.
Po powrocie papieży do Rzymu pałac zachował swoje znaczenie – przez kolejne wieki mieścił siedzibę legatów papieskich, a później pełnił różne role administracyjne. W czasie rewolucji francuskiej przekształcono go w koszary wojskowe, co mocno odbiło się na jego stanie. Dopiero na początku XX wieku rozpoczęto jego renowację i udostępniono go zwiedzającym.
Dziś Pałac Papieski to jeden z najważniejszych zabytków Francji, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Jego zwiedzanie to podróż przez historię, architekturę i kulturę, a także świetna okazja, by zrozumieć, jak istotną rolę odgrywał Awinion w dziejach Europy.
Most św. Bénézeta (Le pont Saint-Bénézet)
Ten most to jeden z najbardziej rozpoznawalnych zabytków Awinionu, którego historia sięga średniowiecza. Kiedyś rozciągał się nad Rodanem i w chwili powstania był imponującym osiągnięciem technicznym. Wielokrotnie niszczony przez rzekę i działalność człowieka, z biegiem czasu utracił część swojej dawnej świetności. Do dziś zachowały się cztery łuki oraz kaplica św. Bénézeta.
Z budową mostu św. Bénézeta wiąże się jedna z najsłynniejszych prowansalskich legend. Opowiada ona o młodym pasterzu z Viverais, imieniem Bénézet, który usłyszał głos z nieba nakazujący mu wznieść most w Awinionie. Gdy dotarł do miasta i podzielił się swoją misją, uznano go za szaleńca. By udowodnić prawdziwość swoich słów, uniósł ogromny kamień i wrzucił go do Rodanu. Ku zdumieniu zgromadzonych dokonał tego – według legendy z pomocą aniołów.
Budowę mostu rozpoczęto w 1177 roku, a ukończono w 1185. Wówczas Rodan stanowił naturalną granicę, a nowa przeprawa szybko stała się istotnym punktem handlowym i komunikacyjnym. Most miał jednak nietypową konstrukcję – był wąski, mierzył zaledwie około czterech metrów szerokości, co uniemożliwiało jednoczesny przejazd dwóch wozów. Z tego powodu część transportu nadal odbywała się drogą rzeczną.
Mimo tych ograniczeń most odegrał ogromną rolę w rozwoju miasta. Ułatwił handel, pozwalał kontrolować ruch i pobierać opłaty, a przez długi czas był jedyną przeprawą między Lyonem a Morzem Śródziemnym. Zapewniał przejazd kupcom i pielgrzymom, którzy przez przełęcz alpejską zmierzali do Włoch lub wracali stamtąd. Wszystko to przyczyniło się do szybkiego rozwoju Awinionu i wzmocniło jego znaczenie w regionie.
Na początku most miał aż 22 łuki i mierzył około 915 metrów długości. Jego dzieje to jednak ciągła walka z żywiołami. Powodzie i wojny wielokrotnie niszczyły konstrukcję, którą przez stulecia odbudowywano. Z biegiem czasu koryto Rodanu zaczęło się zmieniać, a kolejne przęsła zawalały się jedno po drugim.
Most był wielokrotnie zamykany i ponownie otwierany po kolejnych naprawach, aż w 1669 roku potężna powódź zniszczyła jego dużą część. Wówczas zdecydowano o rezygnacji z dalszej odbudowy – utrzymanie konstrukcji było zbyt kosztowne i kłopotliwe. Od tego czasu most zachował formę zbliżoną do dzisiejszej, z czterema łukami, które stały się jego charakterystycznym symbolem.
Na jednym z filarów mostu mieści się niewielka, romańska kaplica św. Bénézeta. Ciekawostką jest, że stanowi ona część dwupoziomowej konstrukcji – nad nią wznosi się druga kaplica, poświęcona św. Mikołajowi. Budowla powstawała przez wiele lat i, jak twierdzą historycy, nigdy nie została w pełni ukończona. Przez długi czas przechowywano tu relikwie św. Bénézeta, zanim przeniesiono je do innych miejsc kultu.
Most, jako część historycznego centrum Awinionu, został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 1995 roku.
Katedra Notre-Dame des Doms
Wznosząca się nad miastem katedra z charakterystyczną złotą figurą Matki Boskiej. Katedra Notre‑Dame des Doms w Awinionie stoi na Rocher des Doms, tuż obok Pałacu Papieskiego, górując nad doliną Rodanu. Pierwsza wzmianka o świątyni pochodzi z 1037 roku. Obecna bryła powstała w XII wieku w stylu romańskim prowansalskim, a później była przebudowywana w XV i XVII wieku. W 1475 roku katedra została podniesiona do rangi metropolii, a w 1854 roku otrzymała tytuł bazyliki mniejszej. Jej forma łączy prostotę romańskich brył z późniejszymi, reprezentacyjnymi akcentami, co czyni ją wyraźnym świadectwem kolejnych epok. Na szczycie dzwonnicy znajduje się pozłacana figura Madonny z ołowiu, pokryta złoceniami, umieszczona tam w 1859 roku, w okresie wzmożonego kultu maryjnego. Waży około 4,5 tony. W 2000 roku, z okazji Wielkiego Jubileuszu, statua została ponownie pozłocona, odzyskując swój pierwotny blask i nadal pełniąc rolę zarówno religijnego symbolu, jak i charakterystycznego punktu orientacyjnego w panoramie miasta. Dzwonnica ma carillon z 35 dzwonami, dzięki czemu pełni nie tylko funkcję architektoniczną, ale też muzyczną – umożliwia granie złożonych melodii dzwonowych.
Wnętrze katedry kryje cenne elementy liturgiczne i artystyczne. Organy z 1819 roku, wpisane na listę zabytków, odrestaurowano w 2004 roku i regularnie towarzyszą koncertom muzyki sakralnej. Na placu przed świątynią stoi kalwaria z połowy XIX wieku. W zakrystii znajduje się niezwykła pamiątka historyczna – ornat uszyty z tkaniny ostatniego stroju królowej Marii Antoniny, który miała na sobie przed egzekucją w 1793 roku. Od 1995 roku obiekt wchodzi w skład wpisu UNESCO obejmującego Pałac Papieski i historyczne centrum.
Ogrody Skały Władców (Jardins du Rocher des Doms)
Zielone serce Awinionu, XIX-wieczny ogród miejski w stylu angielskim, z zacienionymi alejkami, fontannami, grotą, placem zabaw dla dzieci i klasycznymi posągami. Położony na skale, wznosi się 30 metrów ponad Rodan i oferuje przepiękny panoramiczny widok na stare miasto oraz krajobrazy równiny Rodanu aż po Mont Ventoux.
Mury miejskie
Awinion otaczają jedne z najlepiej zachowanych średniowiecznych murów obronnych we Francji – ponad 4,3‑kilometrowy pierścień, który od XIV wieku kształtuje panoramę miasta i wyznacza jego historyczne „intra‑muros”.
Budowę murów rozpoczęto w połowie XIV wieku z inicjatywy papieskiej administracji. Prace ruszyły około 1355 roku za pontyfikatu Innocentego VI, a w dużej mierze zakończono je pod koniec dekady, za pontyfikatu Urbana V. Realizacja była szybka i dobrze skoordynowana — papieski budżet i potrzeba ochrony siedziby papiestwa nadały projektowi wysoki priorytet i tempo. W efekcie w krótkim czasie powstał imponujący system obronny: mury, baszty, bramy i fosa, które do dziś otaczają historyczne centrum.
Mury miały kilka funkcji. Obrona militarna była ich podstawową rolą — Awinion jako rezydencja papieska był narażony na polityczne i militarne zagrożenia, a fortyfikacje chroniły miasto przed najazdami i najemnikami. Pełniły też funkcję hydrologiczną, zabezpieczając miasto przed powodziami. Kolejne zadanie to kontrola handlu i ruchu — bramy miejskie regulowały przepływ towarów i ludzi, pobór ceł oraz zamykanie miasta na noc. System bram i furtek porządkował życie gospodarcze i administracyjne. Mury były również symbolem władzy i prestiżu — monumentalny pierścień murów manifestował potęgę i autorytet papiestwa, podkreślając rangę Awinionu w Europie XIV wieku.
W budowie przeważa jasny kamień prowansalski, który w promieniach słońca nadaje murom ciepły, niemal złocisty odcień. Miejscami mury łączą się z pałacowymi i klasztornymi zabudowaniami, tworząc harmonijną, imponującą panoramę.
Musée du Petit Palais
Na Place du Palais des Papes znajduje się Musée du Petit Palais, zwane „Luwrem Awinionu” i uznawane za jedno z najważniejszych muzeów sztuki średniowiecznej w Europie. Mieści się ono w dawnym pałacu kardynała Arnauda de Via, siostrzeńca papieża Jana XXII (urząd 7.08.1316 – 4.12.1334). Początkowo pełnił on funkcję rezydencji arcybiskupiej Awinionu, a pod koniec XV wieku został przebudowany przez arcybiskupa Juliena de la Rovère, późniejszego papieża Juliusza II (urząd 31.10.1503 – 21.02.1513).
Musée du Petit Palais w Awinionie posiada wyjątkową kolekcję malarstwa średniowiecznego i renesansowego, ze szczególnym uwzględnieniem sztuki włoskiej. Znajduje się tu ponad trzysta tzw. „primitifs italiens”, czyli wczesnych dzieł malarstwa włoskiego.
W muzeum można zobaczyć także średniowieczne rzeźby i obrazy z Awinionu i okolic, a także prace wielkich mistrzów, takich jak Botticelli czy Carpaccio.
Musée du Petit Palais, posiada status Musée de France, przyznawany najważniejszym instytucjom muzealnym w kraju. Czynne codziennie, z wyjątkiem poniedziałków i świąt. Wstęp bezpłatny.
Musée Lapidaire
To niewielkie, ale bardzo interesujące muzeum archeologiczne mieści się w dawnej kaplicy jezuitów z XVII wieku. Prezentuje zbiory antyczne i średniowieczne, głównie z kolekcji Musée Calvet, obejmujące sztukę grecką, rzymską, galo-rzymską oraz wczesnochrześcijańską. Wśród najcenniejszych eksponatów można zobaczyć rzeźby, sarkofagi, inskrypcje i fragmenty dekoracji architektonicznych, które pozwalają śledzić rozwój sztuki i codziennego życia w starożytności.
Muzeum ma przytulny charakter, który sprzyja spokojnemu zwiedzaniu z dala od zgiełku, a jego umiejscowienie w zabytkowym budynku dodaje całości niepowtarzalnego klimatu. Czynne codziennie, z wyjątkiem poniedziałków i świąt. Wstęp bezpłatny.
(27, rue de la République)
WYDARZENIA CYKLICZNE:
• Festiwal Teatralny - Jedno z najważniejszych wydarzeń teatralnych w Europie, przyciągające artystów i widzów z całego świata. Odbywa się zwykle na początku lipca. Program obejmuje premiery, spektakle międzynarodowe i wydarzenia w historycznych przestrzeniach, w tym w Cour d’Honneur Pałacu Papieskiego.
• Fête de la Musique - wielkie, otwarte i bezpłatne święto muzyki; data została symbolicznie ustalona na 21 czerwca, dzień przesilenia letniego; Adresowane jest do wszystkich grup odbiorców; w programie: jazz, rap, sety DJ‑skie, afrykańskie perkusje, chóry, pop, reggae, rock - każdego znajdzie się coś interesującego.
GDZIE SPAĆ
Awinion oferuje noclegi dopasowane do różnych stylów podróżowania:
• Hotele butikowe w zabytkowych kamienicach w centrum
• Klimatyczne pensjonaty w wąskich uliczkach starego miasta
• Spokojne noclegi poza murami miasta, w otoczeniu natury
Najlepiej wybrać nocleg w obrębie murów miejskich, by poczuć prawdziwy klimat Awinionu. Sprawdziliśmy i rekomendujemy Hôtel de l’Horloge.
CIEKAWOSTKI
• Awinion był siedzibą papieży przez prawie 70 lat (XIV wiek); rezydowało tu 7 papieży i 2 antypapieży
• Miasto ma jedne z najlepiej zachowanych murów obronnych we Francji, mają ponad 4 km długości
• Most w Awinionie pojawia się również w polskiej literaturze. Krzysztof Kamil Baczyński napisał w 1941 roku wiersz "Sur le pont d’Avignon", którego tytuł nawiązuje do popularnej francuskiej piosenki o tańcu na moście.
INFORMACJE PRAKTYCZNE
• Parkingi; Awinion oferuje wiele możliwości parkowania; historycznym centrum, w obrębie murów, znajdują się parkingi podziemne, które pozwalają na szybki dostęp do najważniejszych atrakcji; do najwygodniejszych należą Parking du Palais des Papes, Parking des Halles czy Parking Jean Jaurès; alternatywą są parkingi typu „Park & Ride (P+R)”, np. P+R Italiens, P+R Piot czy P+R Saint-Chamand; P+R to rozwiązanie szczególnie wygodne w sezonie letnim gdy centrum jest bardzo zatłoczone, wystarczy zostawić samochód na parkingu i w kilka minut dojechać do serca miasta komunikacją miejską.
• Toalety: przy Place de l’Horloge przy 1 rue Corneille, przed pocztą główną przy 6 Cr Président Kennedy
ZANIM WYJEDZIESZ:
• Wypij kawę na Place Crillon
• idź na spacer Rue des Teinturiers…
• zrób zakupy w hali targowej
