Awinion miasto papieży informacje praktyczne historia Przewodnik po Prowansji

AWINION

Miasto papieży, w którym historia spotyka się z południowym słońcem

Awinion to jedno z najbardziej fascynujących miast Prowansji, położone nad rzeką Rodan. W XIV wieku stało się siedzibą papieży, co na zawsze ukształtowało jego charakter i znaczenie historyczne.
Dziś Awinion zachwyca średniowieczną architekturą, klimatycznymi uliczkami i wyjątkową atmosferą, w której czuć zarówno historię, jak i typowy dla południa Francji luz. To miasto idealne na spokojne zwiedzanie, spacery i odkrywanie lokalnej kultury.

NAJWAŻNIEJSZE ZABYTKI I MIEJSCA

Pałac Papieski (Palais des Papes)
Monumentalna gotycka budowla i jeden z największych pałaców średniowiecznej Europy – symbol potęgi Kościoła.
Pałac Papieski w Awinionie to największa gotycka budowla tego typu w Europie i jeden z najbardziej imponujących zabytków średniowiecza. Powstał w XIV wieku, kiedy papieże przenieśli swoją siedzibę z Rzymu do Awinionu, czyniąc z miasta centrum życia religijnego i politycznego ówczesnej Europy. Monumentalna bryła pałacu, przypominająca warowną twierdzę, wznosi się nad Rodanem i dominuje nad miastem dzięki wysokim murom, masywnym wieżom i surowej, kamiennej architekturze.
Budowa pałacu odbywała się etapami i była dziełem kilku papieży, przede wszystkim Benedykta XII i Klemensa VI. To oni nadali mu obecny kształt, rozbudowując wcześniejsze zabudowania w potężny kompleks, który łączył funkcje rezydencjonalne, administracyjne i obronne. W ciągu zaledwie kilku dekad powstał rozległy kompleks architektoniczny, obejmujący prywatne apartamenty papieskie, okazałe sale audiencyjne, kaplice, dziedzińce oraz liczne pomieszczenia dla dworu i urzędników.
Wnętrza pałacu robią szczególne wrażenie – mimo surowej formy zewnętrznej były kiedyś bogato zdobione. Freski, malarskie dekoracje, rzeźbione detale i misternie wykonane sklepienia świadczyły o potędze i ambicjach papieży. Do ich tworzenia zapraszano wybitnych artystów epoki, dzięki czemu pałac stał się ważnym ośrodkiem kultury i sztuki. Wielkie sale, takie jak aula audiencyjna czy kaplice, służyły zarówno uroczystościom religijnym, jak i spotkaniom o znaczeniu politycznym.
Architektura pałacu łączy w sobie elementy obronne i reprezentacyjne. Grube mury, wąskie okna i system wież zapewniały bezpieczeństwo w niespokojnych czasach, natomiast przestronne sale i bogate dekoracje podkreślały prestiż władzy papieskiej. Centralnym punktem kompleksu były apartamenty papieskie, zaprojektowane tak, aby zapewnić zarówno komfort, jak i ochronę. Całość otaczały dziedzińce oraz ogrody, które stanowiły miejsce odpoczynku i wyciszenia.
Po powrocie papieży do Rzymu pałac nie stracił swojego znaczenia – przez kolejne stulecia był siedzibą legatów papieskich, a później pełnił różne funkcje administracyjne. W okresie rewolucji francuskiej został przekształcony w koszary wojskowe, co znacząco wpłynęło na jego stan. Dopiero na początku XX wieku rozpoczęto prace renowacyjne i udostępniono obiekt zwiedzającym.
Dziś Pałac Papieski jest jednym z najważniejszych zabytków Francji, wpisanym na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Zwiedzanie pałacu to podróż przez historię, architekturę i kulturę, a także okazja do zrozumienia, jak wielką rolę odgrywał Awinion w dziejach Europy.

Most św. Bénézeta (Le pont Saint-Bénézet)
Ten most to jeden z najbardziej charakterystycznych zabytków Awinionu, którego początki sięgają średniowiecza. Niegdyś rozciągał się nad Rodanem i w momencie powstania był prawdziwym osiągnięciem technicznym. Wielokrotnie niszczony przez wody rzeki i działalność człowieka, z czasem stracił część swojej dawnej świetności. Do dziś zachowały się cztery łuki oraz kaplica Saint-Bénézet.
Z budową mostu Saint-Bénézet wiąże się jedna z najbardziej znanych prowansalskich legend. Mówi ona o młodym pasterzu z Viverais, o imieniu Bénézet, który usłyszał głos z nieba nakazujący mu zbudować most in Awinionie. Gdy przybył do miasta i opowiedział o swojej misji, uznano go za szaleńca. Aby udowodnić prawdziwość swoich słów, miał podnieść ogromny kamień i wrzucić go do Rodanu. Ku zdumieniu zgromadzonych dokonał tego – według legendy z pomocą aniołów.
Budowę mostu rozpoczęto in 1177 roku, a zakończono in 1185. W tamtym czasie Rodan stanowił naturalną granicę, a nowa przeprawa szybko stała się ważnym punktem handlowym i komunikacyjnym. Most miał jednak dość nietypową konstrukcję – był wąski, miał zaledwie około czterech metrów szerokości, co nie pozwalało na jednoczesny przejazd dwóch wozów. Z tego powodu część transportu wciąż odbywała się drogą rzeczną.
Mimo tych ograniczeń most odegrał ogromną rolę in rozwoju miasta. Ułatwił handel, umożliwił kontrolę ruchu i pobieranie opłat, a przez długi czas był jedyną przeprawą między Lyonem a Morzem Śródziemnym. Budowla zapewniała przejazd kupcom i pielgrzymom, którzy przez przełęcz alpejską zmierzali do Włoch lub z nich. Wszystko to przyczyniło się do szybkiego rozwoju Awinionu i wzmocnił jego znaczenie in regionie.
Pierwotnie most miał aż 22 łuki i około 915 metrów długości. Jednak jego historia to nieustanna walka z żywiołem. Powodzie i wojny wielokrotnie niszczyły konstrukcję, która była odbudowywana przez kolejne stulecia. Z czasem koryto Rodanu zaczęło się zmieniać, a kolejne przęsła zawalały się jedno po drugim.
Most był wielokrotnie zamykany i ponownie otwierany po naprawach, aż in 1669 roku silna powódź zniszczyła jego znaczną część. Wtedy podjęto decyzję o porzuceniu dalszej odbudowy – utrzymanie konstrukcji było zbyt kosztowne i trudne.
Od tego momentu most zachował się in formie zbliżonej do dzisiejszej – z czterema łukami, które stały się jego symbolem.
Na jednym z filarów mostu znajduje się niewielka, romańska kaplica św. Bénézeta. Co ciekawe, tworzy ona część dwupoziomowej konstrukcji – nad nią znajduje się druga kaplica, poświęcona św. Mikołajowi. Budowla powstawała przez wiele lat i – według historyków – nigdy nie została in pełni ukończona. Przez długi czas przechowywano tu relikwie św. Bénézeta, zanim przeniesiono je do innych miejsc kultu.
Most został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 1995 roku.

Katedra Notre-Dame des Doms

Wznosząca się nad miastem katedra z charakterystyczną złotą figurą Matki Boskiej.Katedra Notre‑Dame des Doms in Awinionie wznosi się na Rocher des Doms, tuż obok Pałacu Papieskiego, dominując dolinę Rodanu.Pierwsza wzmianka o kościele sięga 1037 roku. Obecna bryła powstała in XII wieku in stylu romańskim prowansalskim, a następnie była przekształcana in XV i XVII wieku. W 1475 roku katedra została podniesiona do rangi metropolii, a in 1854 roku otrzymała tytuł bazyliki mniejszej. Jej forma łączy prostotę romańskich mas i późniejsze, reprezentacyjne akcenty, co czyni ją czytelnym świadectwem kolejnych epok.Na szczycie dzwonnicy stoi pozłacana figura Madonny wykonana z ołowiu i pokryta złoceniami, umieszczona tam in 1859 roku in okresie wzmożonego kultu maryjnego. Figura waży około 4,5 tony. W 2000 roku, z okazji Wielkiego Jubileuszu, statua została ponownie pozłocona, dzięki czemu odzyskała swój pierwotny blask i nadal pełni funkcję zarówno religijnego symbolu, jak i charakterystycznego punktu orientacyjnego in panoramie miasta.Wnętrze kryje cenne elementy liturgiczne i artystyczne. Organy z 1819 roku, wpisane na listę zabytków, przeszły renowację in 2004 roku i są wykorzystywane podczas regularnych koncertów muzyki sakralnej. Na placu przed katedrą stoi kalwaria z połowy XIX wieku. Warto wiedzieć, że dzwonnica posiada carillon z 35 dzwonami. Dzięki temu wieża nie pełni jedynie funkcji architektonicznej, ale również muzycznej – pozwalając na wykonywanie złożonych melodii dzwonowych.W zakrystii przechowywana jest również niezwykła pamiątka historyczna - ornat uszyty z tkaniny ostatniego stroju, który nosiła królowa Maria Antonina przed swoją egzekucją in 1793 roku.Od 1995 roku znajduje się in obrębie wpisu UNESCO obejmującego Pałac Papieski i historyczne centrum

Ogrody Skały Władców (Jardins du Rocher des Doms)

Zielone serce Awinionu, XIX-wieczny ogród miejski w stylu angielskim, z zacienionymi alejkami, fontannami, grotą, placem zabaw dla dzieci i klasycznymi posągami. Położony na skale, wznosi się 30 metrów ponad Rodan i oferuje przepiękny panoramiczny widok na stare miasto oraz krajobrazy równiny Rodanu aż po Mont Ventoux.

Mury miejskie

Awinion otoczony jest jednym z najlepiej zachowanych średniowiecznych pierścieni obronnych we Francji - ciągiem murów o długości około 4,3 km, które od XIV wieku definiują sylwetkę miasta i jego historyczne „intra‑muros”.

Budowę murów rozpoczęto w połowie XIV wieku z inicjatywy papieskiej administracji. Prace ruszyły około 1355 roku za pontyfikatu Innocentego VI, a zostały w dużej mierze ukończone pod koniec dekady, za pontyfikatu Urbana V. Realizacja była szybka i skoordynowana — papieski budżet i potrzeba ochrony siedziby papiestwa nadały projektowi priorytet i tempo. W efekcie w krótkim czasie powstał potężny system obronny: mury, baszty, bramy i fosa, które do dziś otaczają historyczne centrum.

Mury spełniały kilka funkcji. Obrona militarna była podstawową rolą murów. Awinion jako rezydencja papieska był celem politycznych i militarnych zagrożeń; fortyfikacje miały chronić miasto przed najazdami i najemnikami. Mury pełniły także funkcję hydrologiczną, chroniły miasto przed powodziami. Kolejne zadanie to kontrola handlu i ruchu - bramy miejskie służyły do regulowania przepływu towarów i ludzi, poboru ceł oraz zamykania miasta na noc. System bram i furtek organizował życie gospodarcze i administracyjne. Mury były też symbolem władzy i prestiżu - monumentalny pierścień murów był manifestacją potęgi i autorytetu papiestwa; jego widok miał podkreślać rangę Awinionu w Europie XIV wieku.

W konstrukcji dominuje jasny kamień prowansalski, który w słońcu nadaje murom ciepłą, niemal złotą barwę. W niektórych miejscach mury łączą się z pałacowymi i klasztornymi założeniami, tworząc spójną, monumentalną panoramę.

Musée du Petit Palais

Na Place du Palais des Papes znajduje się Musée du Petit Palais, nazywane „Luwrem Awinionu”, jednego z najważniejszych muzeów sztuki średniowiecznej w Europie. Mieści się ono w dawnym pałacu kardynała Arnauda de Via, siostrzeńca papieża Jana XXII (sprawował urząd 7.08.1316 – 4.12.1334). Początkowo budynek pełnił funkcję rezydencji arcybiskupiej Awinionu. Pod koniec XV wieku został przebudowany przez arcybiskupa Juliena de la Rovère, późniejszego papieża Juliusza II (sprawował urząd 31.10.1503 – 21.02.1513).

Musée du Petit Palais w Awinionie gromadzi wyjątkową kolekcję malarstwa średniowiecznego i renesansowego, ze szczególnym naciskiem na sztukę włoską. Znajduje się tu ponad trzysta tzw. „primitifs italiens”, czyli wczesnych dzieł malarstwa włoskiego.

Zbiory muzeum obejmują również średniowieczne rzeźby i obrazy pochodzące z Awinionu i okolic oraz dzieła wielkich mistrzów, takich jak Botticelli czy Carpaccio.

Musée du Petit Palais, posiada status Musée de France, przyznawany najważniejszym instytucjom muzealnym w kraju. Czynne codziennie, z wyjątkiem poniedziałków i świąt. Wstęp Bezpłatny.

(20 Rue Ferruce)

Musée Lapidaire

To niewielkie, ale niezwykle ciekawe muzeum archeologiczne mieszczące się w dawnej kaplicy jezuitów z XVII wieku. Gromadzi zbiory antyczne i średniowieczne, pochodzące głównie z kolekcji Musée Calvet, obejmujące sztukę grecką, rzymską, galo-rzymską oraz wczesnochrześcijańską.

Wśród najcenniejszych eksponatów znajdują się rzeźby, sarkofagi, inskrypcje oraz fragmenty dekoracji architektonicznych, które pozwalają prześledzić rozwój sztuki i życia codziennego w starożytności.

Muzeum ma kameralny charakter i pozwala na spokojne zwiedzanie z dala od tłumów, a jego lokalizacja w historycznym budynku nadaje całości wyjątkowego klimatu. Czynne codziennie, z wyjątkiem poniedziałków i świąt. Wstęp Bezpłatny.

(27, rue de la République)

WYDARZENIA CYKLICZNE:
• Festiwal Teatralny - Jedno z najważniejszych wydarzeń teatralnych w Europie, przyciągające artystów i widzów z całego świata. Odbywająca się zwykle na początku lipca. Program obejmuje premiery, spektakle międzynarodowe i wydarzenia w historycznych przestrzeniach, w tym w Cour d’Honneur Pałacu Papieskiego.
• Fête de la Musique - wielkie, otwarte i bezpłatne święto muzyki; data została symbolicznie ustalona na 21 czerwca, dzień przesilenia letniego; Adresowane jest do wszystkich grup odbiorców; w programie: jazz, rap, sety DJ‑skie, afrykańskie perkusje, chóry, pop, reggae, rock - każdego znajdzie się coś interesującego.

GDZIE SPAĆ
Awinion oferuje noclegi dopasowane do różnych stylów podróżowania:
•   Hotele butikowe w zabytkowych kamienicach w centrum
•   Klimatyczne pensjonaty w wąskich uliczkach starego miasta
•   Spokojne noclegi poza murami miasta, w otoczeniu natury
Najlepiej wybrać nocleg w obrębie murów miejskich, by poczuć prawdziwy klimat Awinionu. My sprawdziliśmy i rekomendujemy Hôtel de l’Horloge.

CIEKAWOSTKI
•   Awinion był siedzibą papieży przez prawie 70 lat (XIV wiek); rezydowało tu 7 papieży i 2 antypapieży
•   Miasto ma jedne z najlepiej zachowanych murów obronnych we Francji, mają ponad 4 km długości
•   Awinioński Most Saint-Bénézet pojawia się w polskiej literaturze – zainspirował Krzysztof Kamil Baczyński, który napisał wiersz „Sur le pont d’Avignon”.

INFORMACJE PRAKTYCZNE / WARTO WIEDZIEĆ / ZANIM WYJEDZIESZ

INFORMACJE PRAKTYCZNE
•   Parkingi
Awinion oferuje wiele możliwości parkowania; historycznym centrum, w obrębie murów, znajdują się parkingi podziemne, które pozwalają na szybki dostęp do najważniejszych atrakcji; do najwygodniejszych należą Parking du Palais des Papes, Parking des Halles czy Parking Jean Jaurès; alternatywą są parkingi typu „Park & Ride (P+R)”, np. P+R Italiens, P+R Piot czy P+R Saint-Chamand; P+R to rozwiązanie szczególnie wygodne w sezonie letnim gdy centrum jest bardzo zatłoczone, wystarczy zostawić samochód na parkingu i w kilka minut dojechać do serca miasta komunikacją miejską.
•   Toalety
przy Place de l’Horloge przy 1 rue Corneille, przed pocztą główną przy 6 Cr Président Kennedy

ZANIM WYJEDZIESZ:
•   Wypij kawę na Place Crillon
•   idź na spacer Rue des Teinturiers…
• zrób zakupy w hali targowej